Co to są taśmy washi i do czego można je wykorzystać?

Taśma washi to kolorowa taśma klejąca ozdobna na bazie japońskiego papieru roślinnego. Daje się rozerwać palcami, schodzi z większości powierzchni bez śladu, a jej matowa faktura chętnie przyjmuje atrament z długopisu i markera. W kolekcji Noteki występuje w dziesiątkach kolorów, wzorów i szerokości.

Z poniższego artykułu dowiesz się m.in.:

• Z czego powstaje papier washi i dlaczego taśmę rozerwiesz palcami?
• Po czym taśma schodzi bez śladu, a kiedy lepiej uważać?
• Czy po taśmie washi da się pisać i czym?
• Jaką szerokość taśmy washi wybrać?
• Podajnik do taśm – dlaczego oszczędza materiał?
• Jak używać taśmy washi w journalingu?
• Taśmy washi – podsumowanie
• FAQ

Najważniejsze informacje:

• Taśma washi to kolorowa taśma klejąca ozdobna z japońskiego papieru roślinnego (włókien morwy, mitsumaty i gampi).
• Rozrywa się palcami, schodzi bez śladu z większości powierzchni i pozwala pisać po sobie długopisem, markerem czy ołówkiem.
• Występuje w wersjach gładkich, wzorzystych i z nadrukiem foliowanym, w szerokościach od 5 mm do ponad 10 cm.
• Sprawdza się w journalingu, scrapbookingu, dekorowaniu prezentów i ozdabianiu wnętrz.

Z czego powstaje papier washi i dlaczego taśmę rozerwiesz palcami?

Papier washi zawdzięcza swoje właściwości surowcom roślinnym. Tradycyjna produkcja opiera się na trzech japońskich roślinach: kōzo, czyli morwie papierowej, mitsumata i gampi. Każda nadaje papierowi inny charakter. Włókna morwy są długie i giętkie; to one odpowiadają za wytrzymałość gotowego arkusza. Mitsumata wygładza powierzchnię. Gampi sprawia, że papier robi się lekki i delikatnie prześwitujący, niemal jedwabisty w dotyku. Dekoracyjne wersje taśm powstają również z bambusa, konopi i włókien ryżowych.

Dlaczego kolorowa taśma z takiego papieru daje się rozerwać gładko, samymi palcami? Nośnik jest bardzo cienki. Gęsto tkane włókna roślinne wytrzymują naciąg wzdłuż, ale poddają się przy odrywaniu w poprzek. Efekt to czyste, równe przerwanie dokładnie tam, gdzie trzeba, bez nożyczek i bez postrzępionych końców.

Po czym taśma schodzi bez śladu, a kiedy lepiej uważać?

Taśma repozycjonowalna washi ma cienką warstwę kleju akrylowego wrażliwego na nacisk. Jego lepkość nie rośnie z upływem czasu, więc pasek naklejony miesiąc temu odchodzi równie łatwo jak świeżo przyklejony.

Gładkie, twarde powierzchnie znoszą taśmę klejącą ozdobną najlepiej: szkło, plastik, metal, lakierowane drewno, ceramika. Po papierze – nawet tak cienkim jak ten w plannerach i kalendarzach – taśma schodzi bez rozrywania kartki. Pomalowane ściany i meble z dobrze związaną farbą też wytrzymują odklejanie.

Ryzyko pojawia się w kilku sytuacjach. Pod wpływem dłuższej ekspozycji na słońce klej twardnieje i po pewnym czasie zostawia lepkie resztki. Wysoka temperatura działa podobnie: rozgrzany klej przesiąka w podłoże. Słaba, porowata albo łuszcząca się powłoka farby może odejść razem z taśmą, bo siła przylegania przekracza wtedy spójność samej farby. Osobna pułapka to wybór nieodpowiedniego wariantu. Taśmy washi o mocniejszym kleju (np. malarskie, do precyzyjnych odcięć) nie nadają się do delikatnych powierzchni.

Czy po taśmie washi da się pisać i czym?

Tak. Papierowy nośnik wchłania pigment i nie przepuszcza go na drugą stronę, więc atrament się nie rozlewa ani nie przebija. Pisać po taśmie można długopisem, ołówkiem, markerem permanentnym i tuszem.

Na ciemnych oraz czarnych taśmach sprawdzają się długopisy żelowe (np. Sakura Gelly Roll) i pisaki akrylowe w kolorze białym, złotym lub srebrnym. Stąd popularny trik w journalingu: zaklejenie pomyłki ciemną taśmą i naniesienie poprawki jasnym kolorem wprost na nią. Ale o tym za chwilę.

Jaką szerokość taśmy washi wybrać?

Szerokość taśmy wyznacza jej zastosowanie:

• Wąskie paski (5–15 mm) precyzyjnie dzielą stronę na sekcje, zaznaczają krawędzie kartki, nadają się do drobnych detali i wycinankowych kompozycji.
• Standardowe rolki (15–30 mm) to najbardziej uniwersalny format: nagłówki, banery, ramki wokół zdjęć, ozdabianie opakowań.
• Szerokie taśmy (48 mm i powyżej) pokrywają większe płaszczyzny. Sprawdzają się w scrapbookingu, na okładkach notesów, a nawet na frontach szuflad czy fragmentach ścian.

Poza szerokością liczy się też rodzaj wykończenia.

Gładkie, wzorzyste i foliowane – czym się różnią?

Gładkie taśmy mają jednolitą barwę i matową, lekko przezroczystą powierzchnię. Działają jako baza: dobrze absorbują pigment, nadają się do pisania i do washi art (składania obrazków z nakładanych warstw taśmy), gdzie półprzezroczystość pozwala dostrzec szkic pod spodem. Ciemne, jednokolorowe warianty doskonale maskują błędy w notesie. Wystarczy nakleić pasek i napisać poprawkę jasnym pisakiem.

Wzorzyste oferują motywy florystyczne, geometryczne, w kratkę, z ilustracjami. Budują motyw przewodni strony w plannerze, ożywiają scrapbook, zdobią opakowania. Wersje z nadrukowanymi dniami tygodnia albo miesiącami ułatwiają organizację nagłówków w kalendarzu.

Taśmy z nadrukiem foliowanym mienią się metalicznie: złoto, srebro, holografia. Dodają elegancji i dobrze wyglądają na kartkach okolicznościowych oraz świątecznych opakowaniach. Mają jednak jedno ograniczenie: elementy metaliczne są kryjące i nie przepuszczają światła, więc nie pasują do technik, w których zależy na przezroczystości podłoża.

Podajnik do taśm – dlaczego oszczędza materiał?

Podajnik do taśm (dyspenser) rozwiązuje trzy problemy naraz. Pozwala odmierzyć dokładnie tyle materiału, ile potrzeba, bez odwijania nadmiaru. Tnie równo, bez postrzępionych końców, które lądują w koszu. Dociążone podajniki biurkowe z antypoślizgową podstawą dają się obsługiwać jedną ręką, co przy dłuższej pracy z taśmą odciąża nadgarstki.

Czy podajnik jest niezbędny? Nie, ale kto kiedykolwiek oderwał krzywy kawałek kolorowej taśmy klejącej i musiał go wyrzucić, ten doceni precyzję ostrza w dyspenserze.

Jak używać taśmy washi w journalingu?

Taśma do journalingu pełni trzy role jednocześnie: organizuje, koryguje i dekoruje.

Cienki pasek zastępuje linijkę. Dzieli rozkładówkę na dni, wyznacza bloki zadań, oddziela od siebie sekcje tematyczne. Naklejony wzdłuż zewnętrznej krawędzi kartki (połowa z przodu, połowa z tyłu) tworzy kolorowy indeks widoczny nawet przy zamkniętym notesie. Działa szybciej niż karteczki samoprzylepne i pewniej się trzyma.

Pomyłka w plannerze? Błąd można zakryć ciemną, gładką taśmą, po czym białym lub złotym długopisem żelowym wpisać poprawkę bezpośrednio na niej. Kto nie chce czarnego paska, niech przykleja kawałek papieru w kropki i obkleja brzegi kolorową taśmą. Pomyłka wygląda wtedy jak celowy element kompozycji.

Taśma washi mocuje na stronach notesu również pamiątki i luźne wkładki. Bilety lotnicze, zdjęcia z podróży, ulotki, pocztówki – trzyma je na miejscu, nie niszczy papieru i pozwala wszystko odkleić, gdy trzeba coś przesunąć. Pasek przyklejony z jednej strony tworzy otwierane skrzydełko (tzw. flap), pod którym można ukryć prywatne notatki albo dodatkowy tracker nawyków (tabelkę do śledzenia codziennych przyzwyczajeń). Dwa paski zamykające kartkę z trzech stron tworzą kieszonkę na naklejki czy drobne pamiątki.

Przydaje się też lettering: nagłówki wykonane na taśmie wyglądają czysto, a jeśli literka pójdzie krzywo, wystarczy oderwać pasek i spróbować jeszcze raz.

Taśmy washi – podsumowanie

Kolorowa taśma klejąca z papieru washi łączy w jednym narzędziu dekoracyjność, porządek i łatwość użycia: journaling, pakowanie prezentów, scrapbooking, oznaczanie stron w kalendarzu, odświeżanie wnętrz. Siła tej taśmy tkwi w prostocie – naklej, oderwij, przyklej w nowym miejscu.

Kto szuka pomysłów na efektowne pakowanie z użyciem washi, znajdzie je w osobnym tekście na blogu Noteki, poświęconym dekorowaniu prezentów taśmami. A kto chce zacząć od razu, może przejrzeć kolekcję taśm w Notece i wybrać swoją pierwszą (albo kolejną) rolkę.

FAQ

Czy taśma washi nadaje się do pakowania prezentów?

Jak najbardziej. Zdobi papier, łączy warstwy opakowania, tworzy ozdobne banderole. Więcej na ten temat w osobnym artykule na blogu.

Jak przechowywać taśmy, żeby nie straciły kleistości?

W suchym, ciemnym miejscu, z dala od bezpośredniego słońca. Pod wpływem UV klej twardnieje, a wilgoć osłabia papierowy nośnik.

Czy taśma washi jest wodoodporna?

Nie. Nośnik to papier roślinny wrażliwy na wilgoć. Przy kontakcie z wodą rozmięka i może się odkleić.